Kathedraal Saint-Vincent Chalon-sur-Saône

Kathedraal Saint-Vincent Chalon-sur-Saône

Pl. Saint-Vincent, 71100, Chalon-sur-Saône

De enige kathedraal in Bourgondië met een bewaard gebleven kloostergang voor de kanunniken.

Er is weinig bekend over de ontstaansgeschiedenis van deze kathedraal. Vanaf de 5e eeuw tot begin 19e eeuw had Chalon-sur-Saône een bisschop. Opgravingen wijzen erop dat de kathedraal van de eerste bisschoppen was gebouwd op de resten van een oude Gallo-Romeinse tempel. Bij een recente restauratie zijn onder de kapittelzaal en twee kapellen de restanten aangetroffen van een oudere kerk die waarschijnlijk dateerde van omstreeks het jaar 1000. Onder het koor vonden archeologen een Romaanse apsis en een deel van een stadsmuur uit de Romeinse tijd.

De bouw van de huidige kathedraal vond plaats in de periode van 1090 tot 1522. Bij de start aan het einde van de 11e eeuw werd geprofiteerd van de ontwikkelingen in het nabijgelegen Cluny waar de Romaanse kunst floreerde. De  bouw begon met het koor, ging verder met het transept en het schip, en eindigde met de gevel.


De kathedraalgroep bestond oorspronkelijk uit een bisschoppelijk paleis, de kathedraal, de kloostergang en de huizen van de kanunniken. De bouw van de kathedraal is rond 1090 gestart in Romaanse stijl. Hij is verder opgetrokken in gotische stijl en de façade is neogotisch. Bijzonder in het interieur zijn het Brussels tapijtwerk uit 1510 en het glas-in-lood venster uit de 16e eeuw.

Restaurateurs werden in 2024 en 2025 verrast door de kleuren die ze aantroffen onder de verwijderde lagen vuil. De oudste door hen gevonden verf bestond uit minerale pigmenten die direct op de stenen waren aangebracht en dateert waarschijnlijk uit de late middeleeuwen of de vroege renaissance (begin 16e eeuw). De toenmalige kunstenaars werkten met gele en rode oker en gaven de sluitstenen felle kleuren. Soms gebruikten ze gouden accenten. Die sprankelende middeleeuwse kleuren zijn weer teruggebracht in het interieur.

De Saint-Vincent is de enige kathedraal in Bourgondië met een bewaard gebleven kloostergang voor de kanunniken (de priesters die de bisschop hielpen met zijn taken). De arcade rond de binnenplaats van de kerk was bedoeld om de kanunniken een vredige en serene plek te bieden waar ze konden lezen en in stil gebed konden gaan. De overkapping beschermde hen tegen zon en regen. 

Er was al een kloostergang voordat de huidige kathedraal werd gebouwd. In de loop der eeuwen is die aangepast. De huidige constructie dateert uit de 14e eeuw en is herbouwd vanaf muren die er al stonden vanaf omstreeks het jaar 1000.  Net als het andere religieuze erfgoed van Frankrijk werd hij na de revolutie (1789) bestempeld als nationaal bezit en in delen verkocht. Nieuwe eigenaren sloopten een stuk van de noordelijke galerij. Vanaf 1821 kwam een deel ervan in bezit van de gemeente en sinds 1956 is de volledige kloostergang van de gemeente. De noordelijke vleugel is inmiddels hersteld.