Het Château de Maulnes, een mysterieus kasteel uit de Franse Renaissance bovenop een heuvel, werd tussen 1566 en 1573 gebouwd. De unieke vijfhoekige vorm, de centrale waterput, de wenteltrap en het geometrische spel getuigen van een buitengewone architectonische durf.
De opdrachtgevers waren Antoine de Curssol, hertog van Uzes, en zijn vrouw Louise de Clermont, gravin van Tonnerre. Hij werd in 1528 in de Languedoc geboren, was ereridder van koningin Catherine de Médicis, en overleed in 1573 bij terugkeer van het beleg van La Rochelle. Zij was 24 jaar ouder dan haar echtgenoot. Louise was in 1504 geboren in de Dauphiné, groeide op aan het hof, was een vertrouwelinge van Catherine de Médicis, en beheerste Grieks, Latijn, wiskunde en astronomie. Op 92-jarige leeftijd stief ze in het Hôtel-Dieu van Tonnerre.
Door het overlijden van Antoine de Curssol is het kasteel nooit helemaal af gemaakt. In de 18e eeuw werd het gebruikt als glasfabriek. Toen het departement de Yonne het in 1997 kocht, was het een ruïne. Er is tot 2022 gewerkt aan de restauratie.
Het château de Maulnes is ontworpen door architecten van een generatie die werd beïnvloed door nieuwe ideeën uit Italië: geometrie, proporties, symmetrie, de circulatie van water en verborgen symbolen. De architectuur beantwoordt aan wiskundige, symbolische en technische principes waarbij symboliek, geometrie en vindingrijkheid samensmelten. Maulnes geldt als een architectonisch meesterwerk waarin de visionaire ideeën van Leonardo da Vinci (1452-1519) zijn terug te zien.
Leonardo had, zoals uit zijn geschriften blijkt, een voorliefde voor gecentraliseerde en spiraalvormige vlakken. De spiraalvormige beweging in het hart van dit kasteel lijkt het hele gebouw naar het licht en de hemel te trekken. De lichtschacht, met 19 openingen, verdeelt het licht over alle verdiepingen waardoor het kasteel meebeweegt met het ritme van de dag. Het spelen met schaduw en licht is één van de belangrijkste kenmerken van Da Vinci’s kunst. Verder zocht hij naar de ideale verhoudingen. In zijn werk symboliseerde hij de harmonie tussen de mens en de kosmos. De contouren van het kasteel van Maulnes hebben dezelfde verhoudingen als de tekening van de Vitruviaanse man. De bijzondere vijfhoekige vorm van het kasteel van Maulnes is misschien nog wel het best zichtbaar vanaf het dak. Dat is open voor publiek en biedt een geweldig uitzicht over de omgeving.
Vanaf het dak hebben bezoekers ook een mooi uitzicht over 4.000 m2 grote landschapstuin die in 2026 werd aangelegd. Die is eigentijds, maar geïnspireerd op de Renaissance tuinen. De ontwerpers baseerden zich op gravures van Jacques Adrouet du Cerceau uit het boek Les Plus Excellents Bâtiments de France (de meest excellente gebouwen van Frankrijk) dat in 1576 werd gepubliceerd. De tuin is opgebouwd uit acht bloemperken die in een halve cirkel uitkomen en vormt een symbolische reis van orde naar wildheid. Hij is beplant met haagbeuk, kardinaalsmutsen, vaste planten, een bloemenweide en voorjaarsbollen. Er zijn verwijzingen naar de Hof van Eden en de Hypnerotomachia Poliphili (een Italiaans boek uit 1499).
Zie voor actuele openingstijden en toegangsprijzen de website van het kasteel. Houd er rekening mee dat het vanaf de parking nog een stukje klimmen is om bij het kasteel te komen. Er gaat zowel een trap als een voor rolstoelen toegankelijk pad naar de ingang.